Okey masasında en çok kavga çıkaran soru bu: işlek taş cezasını kim öder?
Cevap tek cümle: ceza taşı ATANA yazılır. Taşı alan oyuncu asla ceza yazmaz.
Yazılacak rakam ise taşın alınıp alınmadığına bağlıdır.
Kural
- ●Attığınız taş işlekse ve kimse almadıysa → atana 101
- ●Attığınız taş işlekse ve yandaki oyuncu aldıysa → atana taşın sayısı × 10
Yani ceza her zaman aynı kişiye, taşı atana yazılır. Değişen tek şey miktardır.
| Attığınız işlek taş | Kimse almadı | Yandaki aldı |
|---|---|---|
| 1 | 101 | 10 |
| 2 | 101 | 20 |
| 3 | 101 | 30 |
| 5 | 101 | 50 |
| 7 | 101 | 70 |
| 12 | 101 | 120 |
| 13 | 101 | 130 |
Okey 101 Çetele standardı — İşlek taş cezası taşı atana aittir. Kimse almadıysa 101, yandaki aldıysa taşın sayısı × 10. Taşı alan oyuncuya hiçbir koşulda ceza yazılmaz.
İşlek taşı alabilir misin?
Evet, alabilirsin. Sana atılan işlek taşı almak serbesttir; kural ihlali değildir ve alana ceza yazılmaz.
Örnek: yerde iki oyuncu el açmış, masada siyah 2-3-4 duruyor. A oyuncusu siyah 1 atıyor. Bu taş o seriye işler, yani işlek taştır. Taşın atıldığı oyuncu, sıradaki B, o siyah 1'i alabilir.
- ●B taşı aldıysa → A'ya taşın değeri kadar ceza yazılır: 1 × 10 = 10
- ●Taşı kimse almadıysa → A'ya 101 yazılır
İki durumda da ceza atana, yani A'ya yazılır. Taşı alan B'ye hiçbir şey yazılmaz.
Henüz el açmadıysan, yandan aldığın taşla açman gerekir — bu, yandan almanın genel kuralıdır.
Neden atan öder?
Çünkü hatayı yapan odur. Masaya işlek bir taş bırakmak, rakibe yol açmaktır.
Taş yerde kaldıysa hata karşılıksız kalmıştır ve sabit bir bedelle (101) cezalandırılır. Rakip o taşı alıp işine yaradıysa bedel, karşı tarafa geçen değerle orantılı olur: küçük taş verdiyseniz küçük, 12 verip seriyi tamamlattıysanız büyük.
Taşı alan oyuncu kuralı çiğnemiş değildir — önüne düşen fırsatı kullanmıştır. Bu yüzden ona ceza yazılmaz.
Somut örnek
Cenker 2 attı. Taş işlekti. Ahmet o taşı aldı ve açtı (ya da bitirdi).
Ceza Cenker'e yazılır: 2 × 10 = 20.
Ahmet'e hiçbir şey yazılmaz. Aynı taşı kimse almasaydı Cenker'e 101 yazılacaktı.
Çeteleye nasıl girilir?
Okey 101 Çetele'de bu ceza için ayrı bir düğme yoktur, çünkü gerek yoktur — ceza akışı zaten "kime yazılıyor" sorusuyla başlar.
Yandaki taşı aldıysa:
- ●Ceza ekranını aç
- ●Kime yazılıyor: taşı ATAN oyuncu (örnekte Cenker)
- ●Kim yazdırdı: taşı ALAN oyuncu (örnekte Ahmet)
- ●Kaç: taşın sayısı × 10 (örnekte 20)
Kimse almadıysa:
- ●Ceza ekranını aç
- ●Kime yazılıyor: taşı atan oyuncu
- ●Kim yazdırdı: aynı oyuncuyu seç — bu kendine ceza olur
- ●Açılan listeden İşlek Taş düğmesine bas, 101 kendiliğinden yazılır
Böylece çetelede yalnız rakam değil, cezanın kimden geldiği de kalır. El sonunda "bu 20 neydi" tartışması çıkmaz.
Sık karışan iki nokta
"Alan da bir şey yazar mı?" Hayır. Alan oyuncu hiçbir koşulda ceza yazmaz.
"101 mi, taş × 10 mu?" İkisi de doğru — hangisinin yazılacağını taşın alınıp alınmadığı belirler. Masalarda bu iki rakamdan biri "yanlış" sanıldığı için tartışma çıkar; oysa ikisi aynı kuralın iki hâlidir.
Sık sorulan sorular
İşlek taş cezası kime yazılır?
Taşı atan oyuncuya yazılır. Taşı alan oyuncu ceza yazmaz. Kimse almadıysa atana 101, yandaki aldıysa atana taşın sayısı × 10 yazılır.
Yandan taş alan oyuncu ceza öder mi?
Ödemez. İşlek taşı almak serbesttir, kural ihlali değildir; hata işlek taşı masaya bırakan oyuncundur. Ceza her durumda taşı atana yazılır: taş alındıysa taşın sayısı × 10, kimse almadıysa 101.
İşlek taş atıldı ama kimse almadı, ne olur?
Atan oyuncuya 101 ceza yazılır. Taşın sayısının bir önemi yoktur; alınmamış işlek taşın bedeli sabittir.
7'li işlek taş attım, yandaki aldı. Kaç yazılır?
Atana 7 × 10 = 70 yazılır. Taş alınmasaydı 101 yazılacaktı.
Çifte gidiyorsam bu ceza ikiye katlanır mı?
Okey 101 Çetele standardında işlek taş cezası için böyle bir katlama yoktur. Çift açan oyuncunun elde kalan taşlarındaki katlama ayrı bir kuraldır ve bu cezayla ilgisi yoktur.
İşlek taş atan oyuncunun taşını alabilir miyim?
Evet, alabilirsin. İşlek taşı almak serbesttir ve alana ceza yazılmaz; ceza her durumda taşı atana yazılır. Örnek: yerde siyah 2-3-4 açıkken siyah 1 atıldı. Sıradaki oyuncu o taşı aldıysa atana 1 × 10 = 10 ceza yazılır; kimse almadıysa atana 101 yazılır.